สกร. ยก “ศูนย์วงเดือน อาคมสุรทัณฑ์” เป็นต้นแบบการเรียนรู้ระดับประเทศ พร้อมมุ่งยกระดับหลักสูตรสู่มาตร...

วันที่ 17 มีนาคม 2569 ดร.เกศทิพย์ ศุภวานิช อธิบดีกรมส่งเสริมการเรียนรู้ (สกร.) พร้อมคณะผู้บริหาร ลงพื้นที่จังหวัดอุทัยธานี เพื่อตรวจเยี่ยมและเข้าร่วมการประชุมหารือการขับเคลื่อนการดำเนินงานของศูนย์ฯ ซึ่งได้รับการย้ำชัดว่าเป็น “ต้นแบบการเรียนรู้” ที่มีมาตรฐานสูงของประเทศ ทั้งนี้ ก่อนการประชุม คณะผู้บริหารได้เยี่ยมชมแหล่งเรียนรู้สำคัญของจังหวัด ได้แก่ พิพิธภัณฑ์ประวัติศาสตร์และวัฒนธรรม จังหวัดอุทัยธานี บ้านขุนกอบ และห้องสมุดประชาชนเฉลิมราชกุมารี จังหวัดอุทัยธานี พร้อมทั้งพบปะให้กำลังใจบุคลากรและผู้เรียนที่ร่วมจัดแสดงและนำเสนอผลิตภัณฑ์จากศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้ในพื้นที่ โดยนิทรรศการดังกล่าวสะท้อนพลังของการเรียนรู้ที่เชื่อมโยง “อาชีพ + ภูมิปัญญาท้องถิ่น + Soft Power” ผ่านการนำเสนอของศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้ระดับอำเภอทั้ง 8 แห่ง ไม่ว่าจะเป็นขนมกงสูตรโบราณภายใต้โครงการ Sweet Heritage ผ้าทอบ้านไร่ ผ้าทอโคกหม้อ ผลิตภัณฑ์จักสานและงานหัตถกรรมหลากหลาย รวมถึงสไบมอญ ซึ่งล้วนสะท้อนอัตลักษณ์ท้องถิ่นและศักยภาพในการต่อยอดภูมิปัญญาสู่การสร้างอาชีพได้อย่างเป็นรูปธรรม

นอกจากนี้ คณะยังได้เยี่ยมชมการจัดการเรียนรู้ภายในศูนย์วงเดือน อาคมสุรทัณฑ์ ซึ่งมีการพัฒนาอาชีพอย่างครบวงจร ทั้งหลักสูตรบาริสต้ามืออาชีพ ห้องอาหารและขนม ห้องจำหน่ายผลิตภัณฑ์ กลุ่มวิสาหกิจชุมชน และหลักสูตรการจัดดอกไม้แบบไทยที่สามารถนำไปสร้างรายได้จริง สะท้อนให้เห็นถึงรูปแบบการเรียนรู้ที่เชื่อมโยงทักษะกับการประกอบอาชีพได้อย่างชัดเจน

ต่อมา ได้มีการประชุมหารือร่วมกับผู้บริหารและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โดยมี นายสมบัติ ไตรศักดิ์ ผู้ว่าราชการจังหวัดอุทัยธานี เป็นประธานการประชุม และมี ดร.เกศทิพย์ ศุภวานิช อธิบดีกรมส่งเสริมการเรียนรู้ ทำหน้าที่เป็นที่ปรึกษา พร้อมด้วย นายโยฑิน สมโนนนท์ รองอธิบดีกรมส่งเสริมการเรียนรู้ เข้าร่วมการประชุมและขับเคลื่อนข้อเสนอเชิงนโยบายร่วมกัน โดยที่ประชุมได้ติดตามผลการดำเนินงาน พร้อมกำหนดแนวทางการพัฒนาในระยะต่อไป มุ่งเน้นการยกระดับคุณภาพหลักสูตร การบริหารจัดการ และการขยายผลต้นแบบสู่ระดับประเทศ

ในการประชุม อธิบดี สกร. ได้เน้นย้ำเชิงนโยบายสำคัญ โดยเฉพาะการพัฒนาระบบ “ธนาคารหน่วยกิต (Credit Bank)” ให้มีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น เพื่อเปิดโอกาสให้ผู้เรียนสามารถนำผลการเรียนรู้และประสบการณ์จากการปฏิบัติจริงมาสะสมเป็นหน่วยกิต และต่อยอดสู่การรับคุณวุฒิได้อย่างยืดหยุ่น ทั้งนี้ ยังชี้ให้เห็นถึงข้อจำกัดด้านบุคลากรในบางพื้นที่ ซึ่งจำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วนในการขับเคลื่อนระบบดังกล่าวให้เกิดผลในทางปฏิบัติ

อีกประเด็นสำคัญคือการให้คุณค่ากับ “ศักยภาพที่แท้จริง” ของผู้เรียนและวิทยากร โดยเฉพาะครูภูมิปัญญาท้องถิ่นที่มีความเชี่ยวชาญ แม้มีวุฒิการศึกษาเดิมไม่สูง แต่สามารถพัฒนาหลักสูตร ถ่ายทอดองค์ความรู้ และสร้างอาชีพได้อย่างเป็นรูปธรรม ซึ่งนำไปสู่แนวคิดการ “เทียบเคียงคุณวุฒิ” อย่างยืดหยุ่น โดยใช้ระบบธนาคารหน่วยกิตเป็นกลไกสำคัญในการรองรับ “วิชาชีวิตและวิชาอาชีพ” เพื่อเปิดโอกาสให้ผู้มีทักษะได้รับการรับรองอย่างเหมาะสม และสามารถก้าวสู่การเป็นผู้ประกอบการได้อย่างภาคภูมิ

แนวทางดังกล่าวสอดคล้องกับเจตนารมณ์ของพระราชบัญญัติส่งเสริมการเรียนรู้ พ.ศ. 2566 ที่มุ่งเน้นการเรียนรู้ตลอดชีวิต และการสร้างโอกาสให้ประชาชนสามารถพัฒนาตนเองอย่างต่อเนื่อง โดยศูนย์วงเดือน อาคมสุรทัณฑ์ ซึ่งจัดตั้งขึ้นตามพระราชดำริสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี ถือเป็นกลไกสำคัญในการฝึกอาชีพและพัฒนาทักษะให้ประชาชนสามารถนำความรู้ไปสร้างรายได้ และเป็นแหล่งเรียนรู้ที่ผสานองค์ความรู้ด้านอาชีพ ภูมิปัญญา และวัฒนธรรมไทยไว้อย่างครบถ้วน

อธิบดี สกร. ยังได้ชื่นชมศักยภาพของบุคลากรที่สามารถพัฒนาหลักสูตรจนได้รับการรับรองมาตรฐานจากสถาบันคุณวุฒิวิชาชีพ (สคช.) ซึ่งสะท้อนถึงคุณภาพในระดับสูง พร้อมย้ำว่าศูนย์แห่งนี้จะเป็นต้นแบบให้ศูนย์การเรียนรู้ทั่วประเทศได้ศึกษาและนำไปต่อยอด เพื่อร่วมกันยกระดับมาตรฐานการเรียนรู้ของประเทศ

ท้ายที่สุด อธิบดี สกร. เน้นย้ำว่า การพัฒนาคนคือหัวใจสำคัญของการพัฒนาประเทศ และศูนย์วงเดือน อาคมสุรทัณฑ์ คือกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนการเรียนรู้ตลอดชีวิตให้เกิดผลลัพธ์อย่างเป็นรูปธรรม ทั้งในมิติของคุณภาพชีวิต เศรษฐกิจ และสังคมอย่างยั่งยืน